Przejdź do głównej zawartości

Dane dotyczące „gorących Jowiszów” wykorzystane do badania chemii egzoplanet

Zespół astronomów ulepszył model matematyczny w celu dokładniejszego mierzenia temperatur planet w układach pozasłonecznych oddalonych od nas o setki lat świetlnych.


Nikole Lewis z Carl Sagan Institute zauważa, że w ciągu ostatnich pięciu lat artykuły naukowe opisywały egzoplanety jako znacznie chłodniejsze niż przewidują modele teoretyczne.

Do tej pory astronomowie wykryli ponad 4100 egzoplanet. Należą do nich m.in. tzw. „gorące Jowisze”, popularny typ gazowego olbrzyma, który zawsze krąży blisko swojej gwiazdy macierzystej. Dzięki potężnej grawitacji gwiazdy, gorący Jowisz jest zawsze zwrócony do niej tą samą stroną.

Dlatego też, tak samo jak jedna strona planety jest zawsze bardzo gorąca, tak samo ta druga ma znacznie niższą temperaturę. W rzeczywistości strona zwrócona w kierunku gwiazdy pod działaniem jej pływów grawitacyjnych wybrzusza się, co nadaje planecie kształt jajka.

Z takiej odległości (sięgającej setek lat świetlnych) astronomowie postrzegali temperaturę egzoplanet jako jednorodną – uśrednioną – co sprawiało, że wydawała się ona znacznie niższa, niż mogłoby to wynikać z fizyki.

Według głównego autora pracy, Ryana MacDonalda, temperatura na egzoplanetach, szczególnie gorących Jowiszach, może zmieniać się o tysiące stopni. Uważa on także, że tak szeroki zakres temperatur może świadczyć o radykalnie różnym składzie chemicznym po każdej stronie planety.

Po zapoznaniu się z artykułami naukowymi dotyczącymi egzoplanet, zespół rozwiązał zagadkę pozornie niższych temperatur: matematyka astronomów była błędna. Dzięki nowej generacji teleskopów kosmicznych, których praca rozpocznie się w 2021 roku, astronomowie będą mogli wykonywać modele 3D egzoplanet, a nie, jak do tej pory, wykorzystywać modele jednowymiarowe.

Obecnie nowe modele sugerują, że dane z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a mogą już teraz dostarczyć cennych wskazówek.

Dzięki zaktualizowanym modelom zawierającym aktualne dane o egzoplanetach, naukowcy mogą lepiej przyjrzeć się temperaturom po obu stronach egzoplanet i lepiej określić ich skład chemiczny.

Opracowanie:
Agnieszka Nowak

Źródło:

Popularne posty z tego bloga

Wykryto największą eksplozję w historii Wszechświata

Naukowcy badający odległą gromadę galaktyk odkryli największą eksplozję obserwowaną we Wszechświecie od czasów Wielkiego Wybuchu. Wybuch pochodził z supermasywnej czarnej dziury w centrum odległej o setki milionów lat świetlnych stąd galaktyki. W trakcie eksplozji zostało uwolnione pięć razy więcej energii, niż przy poprzednim ówczesnym najpotężniejszym wybuchu. Astronomowie dokonali tego odkrycia przy użyciu danych z obserwatorium rentgenowskiego Chandra i XMM-Newton, a także danych radiowych z Murchison Widefield Array (MWA) w Australii i Giant Metrewave Radio Telescope (GMRT) w Indiach. Ten potężny wybuch został wykryty w gromadzie galaktyk Ophiuchus, która znajduje się około 390 mln lat świetlnych stąd. Gromady galaktyk to największe struktury we Wszechświecie utrzymywane razem przez grawitację, zawierające tysiące pojedynczych galaktyk, ciemną materię i gorący gaz. W centrum gromady Ophiuchus znajduje się duża galaktyka zawierająca supermasywną czarną dziurę.

Odkryto najbliższą znaną „olbrzymią planetę niemowlęcą”

Nowonarodzona masywna planeta znajduje się zaledwie 100 parseków od Ziemi. Naukowcy odkryli nowonarodzoną masywną planetę bliższą Ziemi niż jakikolwiek tego typu obiekt w podobnym wieku. Olbrzymia niemowlęca planeta, nazwana 2MASS 1155-7919 b, znajduje się w asocjacji Epsilon Chamaeleontis i leży tylko około 330 lat świetlnych od naszego Układu Słonecznego. „Ciemny, chłodny obiekt, który znaleźliśmy, jest bardzo młody i ma zaledwie 10 mas Jowisza, co oznacza, że prawdopodobnie patrzymy na planetę niemowlęcą, być może wciąż w fazie formowania się. Chociaż zostało odkrytych wiele innych planet podczas misji Kepler i innych podobnych, prawie wszystkie z nich są planetami ‘starymi’. Obiekt ten jest jednocześnie czwartym lub piątym przykładem planety olbrzymiej krążącej tak daleko od swojej gwiazdy macierzystej. Teoretycy usiłują wyjaśnić, w jaki sposób się tam uformowały lub jak tam dotarły” – powiedziała Annie Dickson-Vandervelde, główna autorka pracy. Do odkrycia naukowc

Czy rozwiązano tajemnicę ekspansji Wszechświata?

Badacz z Uniwersytetu Genewskiego rozwiązał naukową kontrowersję dotyczącą tempa ekspansji Wszechświata, sugerując, że na dużą skalę nie jest ono całkowicie jednorodne. Ziemia, Układ Słoneczny, cała Droga Mleczna i kilka tysięcy najbliższych nam galaktyk porusza się w ogromnym „bąblu” o średnicy 250 mln lat świetlnych, gdzie średnia gęstość materii jest o połowę mniejsza niż w pozostałej części Wszechświata. Taka jest hipoteza wysunięta przez fizyka teoretyka z Uniwersytetu Genewskiego (UNIGE) jako rozwiązanie zagadki, która od dziesięcioleci dzieli społeczność naukową: z jaką prędkością rozszerza się Wszechświat? Do tej pory co najmniej dwie niezależne metody obliczeniowe osiągnęły dwie wartości różniące się o około 10% z odchyleniem, które jest statystycznie nie do pogodzenia. Nowe podejście usuwa tę rozbieżność bez korzystania z „nowej fizyki”. Wszechświat rozszerza się od czasu Wielkiego Wybuchu, który miał miejsce 13,8 mld lat temu – propozycja po raz pierwszy przeds